Cezar, Caesar Gaius Iulius (104-44 p.n.e.)

Rzymski mąż stanu, polityk, pisarz i wódz, wielokrotny triumfator - twórca potęgi Rzymu od Egiptu po dzisiejszą Hiszpanię, jednowładca uznawany za półboga. Wykształcony w zakresie literatury, gramatyki greckiej i łacińskiej oraz wymowy. Od początku kariery politycznej związany ze stronnictwem popularów. Sprawował wiele urzędów w państwie. W latach 58-50 p.n.e. dokonał podboju Galii, co wzmocniło jego pozycję na tyle by wplątać się w trwającą 5 lat wojnę domową przeciw Pompejuszowi, którego zwolenników rozgromił w bitwie pod Mundą w 45r. p.n.e. Uknuto przeciw niemu spisek, zasztyletowano go w senacie w słynne idy marcowe. Umierając powiedział: I ty Brutusie, przeciwko mnie?, gdyż uważał Brutusa za swojego przyjaciela.

To od jego rodowego przydomka (Cezar) wywiedziono nazwę władców absolutnych (cesarzy). Od jego imienia pochodzi nazwa lipca - Juli. Do dziś dnia obowiązuje jego juliański kalendarz.

Napisał Pamiętniki o wojnie galijskiej w 7 księgach (wyd. polskie 1803r.), które są opisem działań prowadzonych w Galii. Każda księga stanowi odrębną całość i opisuje 1 rok działalności. Zapiski w Pamiętnikach miały informować Rzymian o wielkości i wadze podjętych działań. Drugie dzieło Pamiętniki o wojnie domowej w 3 księgach (wyd. polskie 1851r.) jest zapisem działań podjętych przeciw Pompejuszowi w latach 49-48 p.n.e. Dzieło wydane po śmierci autora, nie zostało ukończone. Cezar jest także autorem mów, utworów poetyckich, pracy gramatycznej De analogia, utworu Anticatones, traktatu astronomicznego De astris. Przypisuje mu się także autorstwo anonimowych dzieł Bellum Africanum, Bellum Hispanense.

Źródło: J.Maślanka (red.), Słownik pisarzy świata, Krakowskie Wydawnictwo Naukowe, Kraków 2008, s. 171.