| wiek |
historia |
literatura |
| Biblia |
Grecja |
Rzym |
| IV tysiąclecie p.n.e. - IX w.p.n.e. |
XXIX – początki państwa egipskiego
XIX – czasy Abrahama
XIV – panowanie faraona Tutenchamona
XVIII – Kodeks Hammurabiego
XIII – Mojżesz wyprowadza Izraelitów z niewoli egipskiej
XII - upadek Troi
X - królestwo Dawida i Salomona
|
epos o Gilgameszu
XIII w p.n.e. Tora i część psalmów
|
| IX - VIII w.p.n.e |
IX – panowanie Salomona
776 - pierwsza Olimpiada
753 - założenie Rzymu
721 - upadek królestwa Izraela
|
- |
Homer |
- |
| VII - VI w.p.n.e |
VII - VI w. kształtowanie demokracji ateńskiej
640 - Solon
612 - upadek Niniwy
586 - upadek królestwa Judy
|
Księgi Izajasza, Jeremiasza, Ezechiela
|
Symonides, Tyrtajos, Safona, Anakreont, Pindar, Hezjod, Tespis, Ezop (liryka i epika)
Heraklit, Tales, Pitagoras (filozofia)
|
- |
| V w.p.n.e |
509 - Rzym republiką demokratyczną
499-449 wojny perskie
480 - zwycięstwo Greków nad Persami i rządy Peryklesa - tzw. złoty wiek demokracji ateńskiej (V w. p.n.e.)
459-446 wojny peloponeskie
|
Księga Hioba,
Księga Koheleta,
Pieśń nad pieśniami
|
Tacyt , Ajschylos, Sofokles, Eurypides, Arystofanes, (dramat)
Arystofanes (komedia)
Herodot, Tukidydes (historycy)
Sokrates, Platon, Arystoteles (filozofia)
|
- |
| IV w.p.n.e |
Macedonia:
359-336 rządy Filipa II
334-327 podboje Aleksandra Wielkiego
336-323 rządy Aleksandra Wielkiego
|
Księga Psalmów
|
- |
- |
| III/II w.p.n.e |
218-201 druga wojna punicka
148 - Macedonia prowincją Rzymu
133-121 Grakchowie
|
Księgi Eklezjastesa,
Księgi Machabejskie
|
Plotyn (filozof)
Teokryt (sielanka)
|
Liwiusz Andronikus, Katon Starszy, Lucyliusz, Marek Aureliusz, Newiusz, Plaut, Terencjusz, Warron
|
| I w.p.n.e |
41 - zabójstwo Cezara
31 - bitwa pod Akcjum
31-14 panowanie Oktawiana Augusta
37 - Herod Wielki królem Judei
|
-
|
-
|
Gallus, Wergiliusz, Horacy, Cyceron, Lukrecjusz
Salustriusz (historyk)
|
| I w.n.e |
33 - śmierć Jezusa Chrystusa
14-36 Tyberiusz
54-68 Neron
70 - zburzenie Jerozolimy
|
Nowy Testament:
Ewangelie,
Przypowieści,
Listy,
Apokalipsa św. Jana
|
Plutarch (historyk)
|
Owidiusz, Seneka, Tacyt
|
| II w.n.e |
121-180 Marek Aureliusz
177 - edykt przeciw chrześcijanom
|
-
|
-
|
-
|
| III/IV w.n.e |
306-337 Konstantyn Wielki
395 - Teodozjusz Wielki i podział imperium rzymskiego na wschodnie i zachodnie
451 - Klęska Attyli
476 - koniec państwa zachodniorzymskiego
313 – edykt mediolański i swoboda wyznaniowa chrześcijan
|
Wulgata
|
Plotyn (filozofia)
|
Św. Augustyn
|