Terencjusz, Publius Terentius After (II w. p.n.e.)

Rzymski komediopisarz, pochodził z Afryki, stąd jego przydomek After. Dobrze wykształcony przez senatora Terencjusza Lukana, z którym jak się uważa przybył do Rzymu jako niewolnik. Po wystawieniu w latach 166-60 p.n.e. sześciu komedii opartych na greckich wzorach wyjechał do Grecji i Azji Mniejszej. Z jego twórczości zachowało się 6 komedii (wyd. polskie 1817r.): Dziewczyna z Andros, Teściowa, Sam siebie karzący, Eunuch, Formion, Bracia. Jego sztuki zostały podzielone na dwie grupy w zależności od pierwowzoru greckiego: dla 4 komedii pierwowzorem były Menandra (Dziewczyna z Andros, Sam siebie karzący, Eunuch, Bracia), 2 pozostałe były wzorowane na sztukach Apollodora z Karystos. Miłosne przeżycia i uniesienia młodzieńców ateńskich, zakochanych w heterach, które ostatecznie okazują się wolnymi kobietami, zdominowały tematykę utworów Terencjusza. Stałymi motywami akcji są: rozłąka, odnalezienie i rozpoznanie, typowe postacie to: hetery, młodzieńcy, panowie, niewolnicy, stręczyciele, kupcy, pasożyci, lichwiarze, żołnierze. W prologach oprócz informacji o greckim pierwowzorze i jego autorze, tytule i autorze łacińskim oraz aktorach, prośbach o przychylne przyjęcie, zamieszczał polemikę ze swym rywalem Lunsjuszem Lanuwinusem, który zarzucał mu wykorzystywanie cudzych pomysłów, nieodpowiedni obraz oraz brak samodzielności w tworzeniu komedii. Odpierał zarzuty przedstawiając w prologach swój program literacki. Jego komedie nie cieszyły się popularnością wśród współczesnych, większe zainteresowanie jego sztukami miało miejsce w renesansie.

Źródło: J.Maślanka (red.), Słownik pisarzy świata, Krakowskie Wydawnictwo Naukowe, Kraków 2008, s. 801.